TẠI SAO TÔI CHỌN DỊCH TIỂU THUYẾT “HY VỌNG” ?


LÊ BÁ THỰ

Tháng sáu năm 2013, tôi sang Ba Lan dự Hội nghị dịch giả văn học Ba Lan toàn thế giới lần thứ III, theo lời mời của Bộ văn hóa và Di sản Quốc gia và Viện sách Ba Lan. Sau hội nghị tôi nán lại Ba Lan mấy tuần. Trong mấy tuần lễ đó hàng ngày tôi lang thang ở các nhà sách lớn tại thủ đô Warszawa, tìm sách văn học, và tôi đã mua được trên ba mươi cuốn sách gồm tiểu thuyết, truyện ngắn và thơ Ba Lan. Tiểu thuyết „Hy vọng” của nữ nhà văn đương đại nổi tiếng Ba Lan Katarzyna Michalak là một trong số trên ba mươi đầu sách văn học tôi đã mua trong dịp này. Tôi chọn ngay tiểu thuyết „Hy vọng” để dịch sang tiếng Việt, vì tác phẩm này đã chóng vánh đáp ứng các tiêu chí chọn sách dịch của tôi, đó là: sách hay, tôi thích và tôi cảm nhận bạn đọc của tôi cũng sẽ thích. Ngoài ra, tác phẩm này còn là sách best seller ở Ba Lan, được đông đảo bạn đọc Ba Lan mến mộ, có nhiều comment rất cảm động.

Dịch giả Lê Bá Thự (thứ 2 trái sang) trong lễ nhận giải thưởng của hội Nhà văn HN

Dịch giả Lê Bá Thự (thứ 2 trái sang) trong lễ nhận giải thưởng của hội Nhà văn HN

     Hy vọng là một câu chuyện tình đẹp, nhưng lắm thăng trầm và nhiều trắc trở của chàng trai người Nga và cô gái Ba Lan, thân quen nhau từ thuở ấu thơ. Lila Borowa, cô gái Ba Lan, mồ côi mẹ, bố nhà nông, nghiện rượu; Aleksei Dragonow, người Nga, mồ côi cả cha lẫn mẹ sau vụ nổ tại nhà máy điện nguyên tử Chernobyl năm 1986. Họ gặp nhau do một sự tình cờ thú vị và trở thành bạn thân của nhau khi Lila mới sáu tuổi, Aleksei tám tuổi. Chẳng bao lâu sau đó, số phận đã khiến họ phải xa nhau. Những tưởng con đường của họ sẽ chẳng bao giờ gặp lại. Tuy nhiên tình yêu mạnh hơn định mệnh đã luôn luôn gắn bó đôi bạn trẻ.

      Nhiều năm, dẫu ở cách xa, Aleksei thường xuyên trở về làng thăm bạn, cho dù mỗi lần như vậy cô gái Lila chỉ làm tổn thương, thậm chí xúc phạm bạn mình mà thôi. Lila tựa hồ ngọn lửa, còn Aleksei như con thiêu thân. Tình yêu trở thành nỗi ám ảnh, còn định mệnh trở thành nỗi bất hạnh, và cả Lila lẫn Aleksei không thể hoặc không muốn cưỡng lại. Cái còn lại vẫn chỉ là Hy Vọng. Tiểu thuyết viết về nỗi cô đơn mà không ít người trong chúng ta từng nếm trải, về tình yêu có thể chiến thắng tất cả và về lòng căm thù có thể hủy diệt tất cả.

     „Hy Vọng” là tiêu đề của tiểu thuyết, cũng là tên gọi của ngôi nhà thơ mộng, tọa lạc trên trảng cỏ, giữa rừng già nguyên sinh, quanh năm róc rách tiếng suối chẩy, vi vu tiếng thông reo, đẹp như miền cổ tích.

      Nét độc đáo của cuốn sách này, cuốn tiểu thuyết hiện đại nhuốm màu cổ tích, là ở chỗ, nó thực đến đau lòng và rất đời. Nữ nhà văn Katarzyna Michalak đã kể cho chúng ta nghe câu chuyện xúc động đầy tính nhân văn, về tình bạn và tình yêu, về giận và thương, về lòng quả cảm và sự hy sinh mà mỗi người chúng ta đều có thể tìm thấy bóng dáng cuộc đời mình trong đó. Tôi đã thật sự thích thú và có nhiều cảm xúc khi dịch tác phẩm này. Dẫu biết đây là tiểu thuyết hư cấu, nhưng khi ngồi dịch lắm khi tôi đã rơi lệ, lắm lúc tôi cảm thấy “giận thì giận mà thương thì thương” cô gái Lila trẻ người non dạ, nhân vật chính trong tác phẩm. Cô biên tập viên của Trung tâm Văn hóa và Ngôn ngữ Đông – Tây cũng đã nói với tôi, cô ta đã khóc rất nhiều khi biên tập tác phẩm này, nhất là những khi cô ta như nhìn thấy bóng dáng cuộc đời mình trong cuộc đời của nhân vật. Dư luận báo chí và những phản hồi đầu tiên của bạn đọc cho thấy, cuốn tiểu thuyết  đang được người đọc ngoài Bắc, trong Nam hoan nghênh. Tôi hy vọng,  tiểu thuyết “Hy vọng” sẽ gây xúc động thật sự và để lại nhiều ấn tượng sâu sắc trong lòng người đọc Việt Nam. Nếu được vậy thì tôi sẽ rất mãn nguyện, vì tôi đã chọn đúngchọn trúng tác phẩm để dịch, đã làm tốt bổn phận của một “nhà nội trợ thông thái” khi chọn đúngchọn trúng món ăn tinh thần để phục vụ người đọc nước nhà.

(*) Nhà xuất bản Hội Nhà văn và Trung tâm Văn hóa và Ngôn ngữ Đông Tây ấn hành, quý II năm 2014. Giải thưởng văn học Hội Nhà văn Hà Nội năm 2014.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s