CHỨC VỤ CỦA NHÀ THƠ


LỆ GIANG

quan copyKhi ông Nguyễn Khoa Điềm, uỷ viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, qui khứ lai hề, trở về mái nhà xưa ở Thôn Vỹ, lấy xe đạp làm phương tiện đi đó đi đây như thuở hàn vi, khi đi ô tô thì không nề hà xe biển xanh hay biển trắng… trên báo Tiền phong nhà báo Thanh Tùng có bài viết với đầu đề Người làm dân không phải tập. Nhà thơ Ngô Minh, khi đó đang ở Cửa Lò, nóng máy, cũng lập tức có bài Người về vườn chuối gửi đăng trên tờ Tuổi Trẻ.

Ngô Minh “ngộ” ra trong thơ: Bây giờ  làm quan thật dễ / Làm dân mới khó hơn nhiều!

Hết quan hoàn dân có mấy ai được như ông Điềm? Thanh thản, nhẹ nhàng, “gió gọi anh đi” về phía cuối những dòng sông, về những cánh đồng “đất ngoại ô” thơm mùi rơm rạ, về với cánh đồng thơ bất tận triết lý nhân sinh… Chuyện của ông Điềm tưởng là bài học thấm thía, cảnh tỉnh mấy ông quan chức hồi hưu, đặc biệt là những vị quan chức có xuất thân, xuất xứ nhà thơ, từ bỏ, lánh xa thói hư tật xấu! Ai ngờ trong thiên hạ vẫn nhan nhản những người tham quyền cố vị. Có kẻ đến tuổi vẫn không chịu về hưu mà cứ chạy loanh quanh gõ các cửa để được tại vị thêm một thời gian. Người thì có quyết định nghỉ hưu rồi vẫn không chịu bàn giao công việc, kể cả phòng làm việc. Người thì nghỉ rồi vẫn mượn xe cơ quan đi loanh quanh, mà phải là xe biển xanh, chính chiếc xe ngày trước chở ông ta đi công vụ để thiên hạ tưởng rằng “ta đây vẫn còn đương chức”. v.v…

Lại có ông nhà thơ làm quan chức khi đến tuổi buộc phải nghỉ hưu theo chế độ đã huy động nhiều mối quan hệ nhờ tác động thủ trưởng cơ quan chủ quản để được làm việc thêm vài năm. Việc bất thành, nuối tiếc cái ghế của mình ông ta cay cú, mượn thơ để bày tỏ nỗi lòng. Nhiều người đọc được nỗi niềm của ông ta ở bài Đừng hỏi thi nhân bao tuổi. Bài thơ trở thành câu chuyện làm quà ở các quán cà phê, ở hành lang cơ quan cũ, ở giới bạn bè, quen biết ông ta.

Không ai hỏi tuổi nhà thơ cả. Gừng càng già càng cay. Có người càng về già thơ càng hay. Nhưng cũng có lắm người thì ngược lại, càng về già thơ càng dở. Nhân cách, lối sống của người đời cũng như thế. Có những nghệ sĩ, có những nhà thơ tài hoa nhưng yểu mệnh, để lại tiếc thương vô hạn trong lòng công chúng, độc giả ái mộ như nàng Đạm Tiên của cụ Nguyễn Du “nghìn thu bạch mệnh một đời tài hoa”. Cũng có những nhà thơ lớn, nhà văn lớn được người đời sau bình luận: Chỉ tiếc rằng ông ta sống hơi lâu. Trên quan trường cũng như thế. Nhiều nhà lãnh đạo được người đời khen rằng đã rút lui rất đúng lúc. Ngược lại lắm kẻ bị rẻ rúng, bị thân bại danh liệt, bị bia miệng thế gian là do mê muội mà rút lui ra khỏi chính trường khi quá muộn.

Không ai hỏi tuổi nhà thơ cả. Người ta chỉ nhắc nhở ông quan chức vốn là nhà thơ mà thôi. Đến tuổi nghỉ hưu thì tổ chức có trách nhiệm thông báo để có sự chuẩn bị chuyển giao thế hệ và bàn giao về nhân sự. Mà nhỡ tổ chức có quên thì lẽ ra mình phải tự giác nhắc nhở mới oách chứ.  Đừng đánh lận giữa nhà thơ và quan chức.

Trong những ngày Quốc tang Đại tướng Võ Nguyên Giáp, lại có ông Thứ trưởng vừa mới về hưu làm thơ kính viếng. Kết thúc bài thơ, ở trước tên tác giả ông ta chua thêm ba chữ  “Nguyên Thứ trưởng”.

Tôi bất ngờ đến sững sờ! Các nhà đại cách mạng, các vị công thần khai quốc như Chủ tịch Đảng – Chủ tịch nước Hồ Chí Minh, Tổng Bí thư – Chủ tịch Quốc hội Trường Chinh (Sóng Hồng), Ủy viên Bộ Chính trị – Phó Thủ tướng thường trực Chính phủ Tố Hữu… cả khi đương chức cũng không bao giờ để tên chức vụ trước tên tác giả. Hay gần đây, ông Nguyễn Khoa Điềm trở về quê trí sĩ và làm thơ, đã in hai tập (Cõi lặng và Nguyễn Khoa Điềm – thơ tuyển). Thơ ông Điềm làm sau khi về hưu đăng trên các báo, tạp chí khá nhiều, nhưng có báo nào để tên tác giả là Nguyên ủy viên BCT, Bí thư TW Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo TW Nguyễn Khoa Điềm đâu?
Tôi xin nhắc lại: Đừng đánh lận giữa nhà thơ và quan chức. Không ai hỏi tuổi nhà thơ, không ai hỏi chức vụ của nhà thơ. Bạn đọc chỉ quan tâm và đón nhận những bài thơ hay.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s