• Chuyên mục

  • Các bài viết nổi bật

  • RSS Hội Ngộ Văn Chương

    • NGUYỄN HOA VÀ THƠ 14.04.2014
      NGUYỄN TRỌNG TẠO Có ý kiến chê thơ Nguyễn Hoa khô khan, nhưng cũng chỉ là nói với nhau chỗ này hay chỗ khác chứ không thấy ai viết ra điều đó cả, nó chỉ giống những câu chuyện trà dư tửu hậu cảm tính thường nhật. Ngược lại, có khá nhiều bài viết về […]
    • DỊCH GIẢ LÊ BÁ THỰ RA MẮT TIỂU THUYẾT “HY VỌNG” 14.04.2014
      THANH TRÀ Tác giả: Katarzyna Michalak (Ba Lan) Người dịch: Lê Bá Thự Nhà xuất bản Hội Nhà Văn và Trung tâm Văn hóa Ngôn ngữ Đông Tây ấn hành, quý II năm 2014      Lila Borowa, cô gái Ba Lan, mồ côi mẹ, bố nhà nông, nghiện rượu; Aleksei Dragonow, người Nga, mồ côi […]
    • LỜI TỰA “TRỊNH THANH SƠN TOÀN TẬP” 27.10.2013
      VŨ DUY THÔNG Bây giờ, xương thịt người ấy đã chìm khuất dưới ba thước đất, hồn vía người ấy đã cô đơn đâu đó cùng bạt ngàn trăng sao nhưng tinh huyết người ấy còn đây, những câu thơ, lời văn gan ruột một đời. Chỉ bằng những gì đã có trong tuyển tập […]
    • TỈNH ĐÔNG NGÀY TÔI VỀ 27.10.2013
      LÊ TUẤN LỘC MƯA TRONG VƯỜN TỰ LỰC VĂN ĐOÀN Mưa như là xưa lắm Vườn Thu càng buồn hơn Ta lặng lẽ trong vườn xưa mưa gõ Buồn tênh, người cũ đã xa rồi Đừng lăn tăn về vườn Thu mưa Mưa như là tiền định Mưa như là số phận Mưa lây rây […]
    • THƠ TRÁC MỘC: TÍM ĐỒNG HOANG GIÓ 27.10.2013
      NGUYỄN TRỌNG TẠO: Trác Mộc tên thật là Võ Thị Như Hải, sinh năm 1980 tại Đà Nẵng, nguyên quán Thừa Thiên Huế. Bút danh Trác Mộc xuất phát từ mệnh “Thạch Lựu Mộc” (cây lựu mọc trên đá) của tuổi Canh Thân kết hợp với chữ Trác là sự kiên nhẫn vượt lên để […]
    • DỌC MIỀN TRUNG (2) 26.10.2013
      ĐÀO THẮNG II. Kéo pháo lên đồi Trúc Lâm Chúng tôi đứng chân tại Hải Lĩnh, Tĩnh Gia để chuẩn bị chiếm lĩnh trận địa trên đồi Trúc Lâm. Các khẩu đội phải làm công sự tương đối chắc chắn, sẵn sàng chiến đấu. Đại đội phó Dương giao cho tổ trinh sát tấm bản đồ […]
    • DỌC MIỀN TRUNG (1) 26.10.2013
      ĐÀO THẮNG Phần I – Về xứ Thanh  I. Chào Hà Nội vào Thanh Tôi vốn là một chú lính bộ binh thuộc sư đoàn 330, một binh đoàn chủ lực miền Nam tập kết làm nhiệm vụ huấn luyện quân bổ sung vào chiến trường B. Trung đoàn tôi, đoàn Sông Đào (E46) có ba […]
    • CA BÌNH MINH – MỘT VŨ TRỤ YÊU THƯƠNG 24.10.2013
      (Thơ Lý Phương Liên, NXB Văn học – 2011) HOÀNG XUÂN HOẠ Ca ba, một ca làm việc ở các nhà máy từ 10h tối hôm trước cho đến 6h sáng hôm sau, người thợ phải thức trắng đêm với công việc do mình phụ trách. Làm ca ba là một ca vừa mệt vừa […]
    • TRUYỆN NGẮN CỦA ALICE MUNRO (NOBEL 2013): THỊ TRẤN BÊN ĐƯỜNG 23.10.2013
      Lời giới thiệu: Alice Munro sinh ngày 10 tháng Bảy năm 1931 ở Wingham, Ontario, Canada, với tên khai sinh là Alice Ann Laidlaw. Cha của bà là chủ nông trại, mẹ là cô giáo. Bà trải qua tuổi thơ ở thị trấn Clinton, nơi bà cũng thường trở về sau này. Theo học đại học […]
    • CON GÁI CẢ CỦA TƯỚNG GIÁP NÓI VỀ CHA 23.10.2013
      NTT: Giáo sư – Tiến sĩ khoa học Võ Hồng Anh (1941-2009) là con gái duy nhất của liệt sĩ Nguyễn Thị Quang Thái (em gái liệt sĩ Nguyễn Thị Minh Khai) và Đại tướng Võ Nguyên Giáp cho biết, bà rất ít trò chuyện với ba, nhưng rất hiểu những suy nghĩ sâu kín của ba. […]
  • RSS Blog Quê Choa

    • Chuyện “tổng biên” được ăn 16.04.2014
      Mạnh QuânTheo FB Mạnh Quân Hôm nay, dân mạng nháo nhào vì bài các “tổng biên được ăn” của một tác giả là Bùi Văn Bồng trên mạng. Osin Huy Đức cho rằng có thông tin xác nhận, liên quan đến việc Viettinbank tài trợ cho các tổng biên đi nước ngoài ăn chơi… Kiểm tra việc này có hay không dễ ợt. Việc không cần phải nói. Người đọc có vẻ như bất ngờ về thông tin tr […]
    • Y tế VN bất lực trong vụ bệnh sởi? 16.04.2014
      Theo BBC Ảnh bên:Ông Đam được cho là đến tận giường bệnh hỏi thăm các bà mẹ có con mắc bệnhCon số hơn 100 trẻ tử vong do bệnh sởi được chính thức công bố cho thấy hệ thống y tế Việt Nam ‘bất lực’, một chuyên gia y tế cộng đồng từ Úc nhận định.Theo số liệu chính thức được ông Trần Đắc Phu, cục trưởng Y tế dự phòng, công bố trên báo chí Việt Nam t […]
    • Trung lưu mỏng manh 16.04.2014
      Jonathan LondonTheo blog Xin lỗi ông  Có một bài rất đáng đọc có tựa đề “Trung Lưu mỏng manh” (“The fragile middle“) – được đăng trên tờ Thời báo Tài chính (The Financial Times). Bài này, do Shawn Donnan, Ben Bland, và John Burn-Murdoch viết, bắt đầu bằng một ví dụ điển hình từ Indonesia, để đề cập đến vấn đề toàn cầu, một vấn đề có vẻ sẽ trở thành vấn đề rõ […]
    • Cánh đồng mẫu lớn có chưa? 16.04.2014
      Dạ Ngân Nam bộ những năm năm mươi của thế kỷ trước, có những cánh đồng từng lưu dấu trong văn chương Nam bộ. Cò bay thẳng cánh, chó chạy cong đuôi, màu mạ lẫn với chân trời…Rất nhiều điền chủ nổi tiếng và manh nha có giai cấp quý tộc nông thôn.Người Pháp đã mang đến xứ thuộc địa máy móc để xẻ kênh và cách thức làm ăn lớn. Chiếm hữu rõ rồi, nhưng cũng khai ph […]
    • Chẳng phải là mất nước từng phần là gì? 16.04.2014
      Nguyễn Trọng Vĩnh Tướng Nguyễn Trọng VĩnhTQ tuồn đủ mọi hàng hóa rẻ tiền vào lũng đoạn thị trường nước ta, bóp nghẹt mọi sản phẩm của ta; họ thực hiện mọi thủ đoạn thâu tóm kinh tế nước ta đồng thời phái thương nhân vào phá hoại kinh tế của ta; về chính trị, họ cũng chi phối phía ta; về quân sự, họ không ngừng lấn, cướp biển đảo của ta, bắt tàu cá, tịch thu […]
    • Viettinbank mở hầu bao chiêu đãi các tổng biên tập đi nước ngoài nhằm mục đích gì? 16.04.2014
       Dân Miệt VườnTheo blog Bùi Văn Bồng Tin từ nhiều báo cho biết, từ ngày 22-3 đến 2-4-2014, một loạt Tổng bien tập các báo được Ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam Vietinbank tài trợ cho chuyến du ngoạn tốn kém tại nhiều nước châu Âu. Đây là đoàn thứ hai trong cùng 1 tháng được Vietinbank hào phóng chiêu đãi. Đoàn thứ nhất vừa trở về cách đây hơn 1 tuần.Sẽ […]
    • Bình luận vặt vụ Bầu Kiên 16.04.2014
      Nguyễn Quang VinhTheo blog Nguyễn Quang Vinh  1.Có một câu nói của bầu Kiên rất bầu Kiên ( khi đó đã rút chân ra khỏi các vị trí lãnh đạo nhưng trong cuộc họp lãnh đạo): Tôi giờ không còn là lãnh đạo, nên ý kiến của tôi các anh nghe thì nghe, không nghe thì thôi, nhưng tôi cũng nhắc cho các anh nhớ là tôi sẽ đuổi các anh bất cứ lúc nào. Rứa đó. Ý văn học câu […]
    • Tòa Phúc thẩm y án đối với Đinh Nhật Uy 16.04.2014
      Mặc Lâm Theo Đài RFA Sáng hôm nay ngày 16 tháng 4 năm 2014 phiên tòa phúc thẩm xử anh Đinh Nhật Uy đã diễn ra tại Long An. Thẩm phán phiên tòa đến từ Tp HCM và trong một thời gian rất ngắn Tòa phúc thẩm đã ra phán quyết giữ nguyên mức án mà tòa sơ thẩm vào ngày 29 tháng 10 năm 2013 đã tuyên là 1 năm 3 tháng tù treo và 1 năm thử thách. Vào lúc 10 giờ sáng anh […]
    • Tường thuật phiên tòa Bầu Kiên: Quyết định hoãn xử phiên tòa 16.04.2014
      Nguyễn QuyếtTheo Người lao động  14 giờ: Phiên toà tiếp tục. HĐXX công bố kết quả xác minh tình trạng sức khỏe của bị cáo Trần Xuân Giá (75 tuổi).Theo xác minh của tòa về tình trạng sức khỏe bị cáo Trần Xuân Giá, người xin vắng mặt tại phiên tòa ngày 16-4: "Thể trạng tốt, tuy nhiên huyết áp cao (Huyết áp 160/90). Bị cáo bị phì đại tiền liệt tuyến, mở ca […]
    • Viết cho người em đang ở trong phiên tòa 16.04.2014
       Vi K. TranTheo blog Cùi Các Hôm nay có một người em [ Đinh Nhật Uy ] tôi chưa gặp bao giờ phải ra tòa kháng án, một bản án sẽ không bao giờ có nếu em ở một đất nước tự do. Tuy chưa gặp em, nhưng tôi khá quen biết mẹ của em, vì cô là một trong những vị phụ huynh tôi hân hạnh được gặp cuối năm ngoái, khi họ bôn ba sang Mỹ đòi tự do cho con, những người con bị […]
  • Khách trực tuyến

    free counters

Ba họa sỹ VẼ CHÂN DUNG NGUYỄN GIA TRÍ


VŨ THANH NHÀN

VTN - Danh họa Nguyễn Gia Trí vừa được Nhà nước tặng giải thưởng Hồ Chí Minh – Giải thưởng danh giá nhất về Văn học Nghệ thuật cho những công trình nghệ thuật đặc biệt xuất sắc, có ảnh hưởng rộng lớn và lâu dài trong đời sống nhân dân, góp phần quan trọng vào sự nghiệp phát triển nền nghệ thuật nước nhà. Đây không chỉ là niềm vinh hạnh của cá nhân và gia đình danh họa, mà còn là niềm phấn khởi, tự hào cho Hội Mỹ thuật Việt Nam và những người yêu mến nhân cách nghệ sỹ Nguyễn Gia Trí. 

Sinh thời, danh họa Nguyễn Gia Trí được nhiều thế hệ họa sỹ vẽ chân dung để tỏ lòng sùng kính, bái phục người đứng đầu “Tứ Tượng” trong hội họa Việt Nam: nhất Trí, nhị Lân, tam Vân, tứ Cẩn (Nguyễn Gia Trí, Nguyễn Tường Lân, Tô Ngọc Vân, và Trần Văn Cẩn). Ba họa sỹ đương đại Bùi Quang Ngọc, Lê Đại Chúc và Đinh Quang Tỉnh là những người vẽ nhiều tranh chân dung Nguyễn Gia Trí thành công nhất. Với tuệ nhãn nghệ thuật độc lập, mỗi họa sỹ thể hiện sắc diện Nguyễn Gia Trí bằng xúc cảm riêng: Bùi Quang Ngọc thì chắt lọc từ ký họa, ghi chép, hồi cảm rồi biểu đạt những nét tài hoa và tự tin để tạo nên dung mạo Nguyễn Gia Trí cô đọng và ấn tượng; Lê Đại Chúc, đối diện với khung toan trắng là hình ảnh “bác” Nguyễn Gia Trí gần gũi, thân thương, nhất là đôi mắt thăm thẳm buồn, hối thúc ông phiêu linh cùng sắc màu, ngẫu hứng và khoáng đạt; Còn Đinh Quang Tỉnh (Ba Tỉnh) lại thể hiện Nguyễn Gia Trí bằng cách bấu víu vào những bức ảnh tư liệu ít ỏi, nâng niu chắt chiu từng đặc điểm, từng chi tiết tinh tế quyện thành chất liệu hội họa để thổi hồn vào một Nguyễn Gia Trí hiển hiện với đôi mắt u hoài, buồn lặng…

Chúng tôi xin giới thiệu một số tranh chân dung Nguyễn Gia Trí và đôi nét về các tác giả Bùi Quang Ngọc, Lê Đại Chúc và Đinh Quang Tỉnh:

DANH HỌA NGUYỄN GIA TRÍ
Tranh sơn dầu của Bùi Quang Ngọc

Họa sỹ Bùi Quang Ngọc là người may mắn và hạnh phúc vì có cơ duyên được gặp và nhiều lần trực tiếp ký họa Nguyễn Gia Trí, ông sáng tác tới 5 bức sơn dầu về danh họa (trong đó có một bức do gia đình danh họa đặt vẽ); 34 bức ký họa, ghi chép… trong đó có 3 bức mang nhiều kỷ niệm, ông trân trọng giữ lại cho riêng mình. Tranh của Bùi Quang Ngọc vẽ Nguyễn Gia Trí là sự chắt lọc đường nét, gạn tìm những đặc điểm tiêu biểu nhất để biểu đạt dung mạo, thần sắc, nhất là đôi mắt trầm buồn nhưng vẫn giữ được nét ung dung tự tại của bậc kỳ tài.

Bùi Quang Ngọc là một cây cọ đa tài, nhưng có duyên vẽ chân dung. Vì vậy, những tác phẩm đặc sắc nhất của ông cũng là tranh chân dung vẽ những nghệ sĩ cùng thời: Nguyễn Gia Trí, Bùi Xuân Phái, Nguyễn Sáng, Hữu Loan, Thái Bá Vân, Lưu Công Nhân v.v… Đây là những tác phẩm thực sự xứng đáng đứng ở đỉnh cao của “chủ nghĩa hiện thực” trong hội họa Việt Nam đương đại.

Nhà phê bình mỹ thuật Nguyễn Quân khi xem triển lãm tranh chân dung của Bùi Quang Ngọc đã viết những dòng cảm nhận đầy ấn tượng: “Những gương mặt danh nhân hiện lên trong vẻ thanh cao thẩm mỹ do họa sĩ áp đặt, trong cái tiều tụy đời thường mà họa sĩ nhìn thấy và trên hết trong sự cô đơn hiển nhiên mà họa sĩ chia sẻ một cách chân thực. Ai không từng gặp các nhân vật trong các chân dung sẽ muốn làm quen với những người kỳ lạ ấy. Ai đã từng gặp họ sẽ tin rằng hồn nghệ thuật của họ vẫn vương vấn đâu đây…”

DANH HỌA NGUYỄN GIA TRÍ

Tranh sơn dầu của Lê Đại Chúc 

Đúng là “duyên kì ngộ” mà Họa sỹ Lê Đại Chúc bỗng trở thành người thân của gia đình danh họa Nguyễn Gia Trí, vì cha Lê Đại Chúc là thi sĩ Lê Đại Thanh (1907-1996) – Nhà thơ, nhà viết kịch thuộc thế hệ những nghệ sĩ đầu tiên của nghệ thuật sân khấu Việt Nam hiện đại, là bạn vong niên của danh họa Nguyễn Gia Trí. Bởi vậy, trong lần gặp đầu tiên, khi biết người thanh niên tài hoa, tuấn tú đứng trước mình là con trai của người bạn chí cốt Lê Đại Thanh, thì cụ Nguyễn Gia Trí vô cùng mừng rỡ như được gặp lại người ruột thịt sau mấy chục năm ly tán. Lê Đại Chúc gọi danh họa Nguyễn Gia Trí bằng “bác”, cách hành xử thân tình của con nhà danh gia vọng tộc xứ Bắc.

Từ đó, Lê Đại Chúc được xem là thành viên của gia đình cụ Nguyễn. Ông có diễm phúc là một trong những người được chứng kiến giây phút giã từ cõi đời của danh họa – Gương mặt buồn, lặng yên mà thanh thản ấy đã hằn sâu trong trí nhớ của Lê Đại Chúc làm nên thần thái Nguyễn Gia Trí, ẩn chứa một nỗi buồn sâu thẳm, vầng trán và chòm râu sáng trên nền nâu sẫm, pha chút phớt hồng như thể đẩy nỗi buồn càng buồn hơn. Phải là người thấu hiểu tâm can của Nguyễn Gia Trí đến tột độ, mới có thể vẽ chân dung của cụ có hồn đến như vậy.

Nếu tính mốc khởi đầu là 1992, Lê Đại Chúc đã có 20 năm lao động nghệ thuật, lượng tranh sơn dầu của ông đã lên tới con số hàng ngàn, từ tranh phong cảnh, biểu hình tới tranh trừu tượng… Trong đó đặc biệt có đến cả trăm bức chân dung, tất cả đều lột tả được thần sắc riêng biệt của từng người, ấn tượng qua từng đôi mắt đãhút hồn người xem và nhận ra sức mạnh nội tâm, cái hồn vía của nhân vật trong tranh, mỗi bức một phong cách thể hiện khác nhau, những đường nét phóng túng, táo bạo “vẽ như chơi, như đùa”, sắc độ chát chúa, đối nghịch nhưng lại hòa quyện vào nhau làm nên vẻ đẹp bất ngờ mà sang trọng cứ ám ảnh và quyến rũ người xem như một ma lực. Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn đã gọi Lê Đại Chúc là “Vua chân dung” cũng bởi lẽ ấy.


DANH HỌA NGUYỄN GIA TRÍ
Tranh sơn dầu của Đinh Quang Tỉnh (Ba Tỉnh)

Người thứ ba mà chúng tôi nói tới là Họa sỹ Đinh Quang Tỉnh (Ba Tỉnh); Mặc dù sau giải phóng miền Nam ông sống và làm việc nhiều năm tại thành phố Hồ Chí Minh, trong lòng luôn khát khao được một lần gặp danh họa Nguyễn Gia Trí, nhưng không có diễm phúc ấy, đó là nỗi tiếc nuối nhất trong đời cầm cọ của ông. Với ông – Nguyễn Gia Trí là thần tượng, những tác phẩm của danh họa để lại cho đời là vị Thánh tinh thần, đã tiếp lửa và dẫn dắt ông đi theo con đường hội họa. Niềm tin và khát vọng đã giúp ông chưng cất từng đặc điểm từ những bức ảnh quý hiếm để rồi hình dung ra một Nguyễn Gia Trí thông tuệ và phi phàm của riêng mình và ông đã “chép” lên toan dung mạo ấy trong men say và mỹ cảm hội họa của người nghệ sĩ – Tác phẩm này là một trong những tranh chân dung đặc sắc nhất của Đinh Quang Tỉnh trong Triển lãm mang tên “Bản diện kim cương bất hoại” trưng bày tại Bảo tàng Mỹ Thuật Việt Nam năm 2009, chào mừng Đại lễ 1000 năm Thăng Long – Hà Nội.

Kỳ nhân điêu khắc Phạm Văn Hạng khi đến dự khai mạc triển lãm đã trân trọng nâng ly rượu trước chân dung Nguyễn Gia Trí rồi “hạ” mỗi một chữ “Tuyệt”. Trong lưu bút ông viết cô đọng mấy từ sau: “Màu và tâm tịnh qua Nguyễn Gia Trí và Văn Như Cương – Tuyệt”. Quả thật, để nhận được chỉ một từ khen ấy của Phạm Văn Hạng, Họa sỹ Đinh Quang Tỉnh đã phải cần mẫn lao động nghệ thuật cả một đời.

Hơn 10 năm nay, Đinh Quang Tỉnh chỉ chuyên vẽ tranh chân dung, mà chủ yếu là chân dung Văn nghệ sĩ. Ông quan niệm vẽ tranh chân dung bằng màu dầu cũng giống như nhà văn viết tiểu thuyết về thân phận con người vậy. Nhà văn có thể mặc sức khai thác mọi ngóc nghách thân phận con người, còn người họa sỹ thì bằng gam màu, sắc màu tối sáng có thể mặc sức miêu tả trạng thái nhân vật, trực tiếp hoặc ẩn dụ, bay bổng phóng khoáng hay trầm lắng suy tư, thậm chí có thể vẽ từ trong khóe mắt đến sâu thẳm tâm hồn nhân vật mà mình yêu thích. Chỉ sợ có cảm xúc nhưng tài năng lại vơi cạn, hoặc có tài năng nhưng không có cảm xúc thì không thể sáng tạo ra tác phẩm, còn tiềm năng của màu dầu là vô hạn.

Những chân dung Văn nghệ sĩ do ông sáng tác được giới thiệu minh họa phim tài liệu, trên sách, báo, tạp chí, website…trong và ngoài nước như một sự chọn lựa hình ảnh tiêu biểu cho nhân vật nổi tiếng: chân dung Nguyễn Tuân, Nam Cao, Văn Cao, Nguyễn Gia trí, Trịnh Công Sơn, Thái Bá Vân, Nguyễn Quang Sáng, Bùi Giáng…được phổ biến rộng rãi.

Đinh Quang Tỉnh đam mê vẽ, rồi tổ chức triển lãm, tặng tranh, bán tranh… quảng giao, viết và uống rượu là một phần không thể thiếu trong cuộc sống tinh thần của ông. Nhà thơ Nguyễn Duy từ Sài Gòn “bay” ra Hà Nội dự khai mạc triển lãm của Đinh Quang Tỉnh đã tặng một câu thơ làm chứng rằng: “Trăm năm chơi một cuộc này/ phải là Ba Tỉnh, bảy say mới thành” – quả đúng là Ba Tỉnh./.

Vũ Thanh Nhàn
(TCCS)

About these ads

Có mộ phản hồi

  1. cảm ơn Nhà thơ, Nhạc sỹ Nguyễn Trọng Tạo thật nhiều/ Chúc anh Năm mới 2013 – Mạnh khỏe, Hạnh phúc và có nhiều tác phẩm mới! Kính anh/ VTN

Gửi phản hồi

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 4 221 other followers