TẾT LÀ NIỀM HOÀI NHỚ QUÁ VÃNG TÂM LINH…


NGUYỄN TRỌNG TẠO

NTT

NTT

Bài trả lời phỏng vấn này không được đăng, có lẽ chỉ vì câu trả lời cuối có nhắc đến CNCS?

1.Trịnh Công Sơn có lần từng đã coi Tết như một cái gì linh thiêng đến mức có thể khiến những kẻ muốn làm tội ác cũng phải dừng lại, một tên trộm cắp quanh năm thì cũng muốn từ bỏ ý định hành nghề mấy ngày tết…Vậy thưa nhà thơ Nguyễn Trọng Tạo, Tết trong ông là…?

NGUYỄN TRỌNG TẠO: Tết là dịp giao hòa trời đất, là giao thừa của thời gian, là khởi đầu của mùa Thiều Quang đẹp nhất trong năm. Tết cũng là những ngày đại lễ để người ta tưởng vọng Tổ Tiên. Vì thế mà nó thiêng liêng, nó đẹp, nó hội tụ người ta về với niềm hy vọng may mắn trong năm mới của đời người, của cộng đồng, của thế giới. Nhưng điều quan trọng nhất đối với tôi là Tết thường về quê để gặp gỡ bao người thân quen trong làng trong họ, trong gia đình ấm cúng, thân thuộc. Được thấy lại hoa xương rồng vàng rộm của tuổi thơ trước cửa nhà mình…

2.Và ở quê, ông có thể làm được những bài thơ Tết?

NGUYỄN TRỌNG TẠO: Làm thơ Tết thì không nhất thiết về quê mới viết được. Nhưng Tết quê nó thấm sâu vào tâm hồn mỗi người. Từ những phiên chợ Tết lon ton theo mẹ nhập trong hoa quả đặc sản quê nhà đến chiếc áo hoa còn thơm mùi hồ hay bánh pháo thăng thiên đêm giao thừa bắn hoa lửa lên trời. Tết là một thế giới lung linh cổ tích của trẻ thơ trong mùi hương trầm thiêng liêng thơm thảo. Tết của những người nghèo không tiền mua pháo phải lấy nia lấy thúng ra gõ bùng bình trong đêm trừ tịch. Tết là nồi bánh chưng sùng sục suốt đêm ba mươi mà ta ngồi chờ chiếc bánh nhỏ xíu cha gói riêng cho ta đó. Tết cũng là khi ta mặc chiếc áo mới nhất đẹp nhất trong năm đi đạp đất cầu may cho nhà này nhà nọ và kết giao bè bạn…

3.Chắc ông có nhiều thơ viết về Tết quê?

NGUYỄN TRỌNG TẠO:  Vâng, tôi sinh ra và lớn lên ở quê, nên thơ viết về Tết quê của tôi cũng lắm màu sắc quê kiểng. Càng xa quê người ta càng nhớ quê, chả thế mà những người xa quê lâu năm, đến tuổi già lại thích về quê ở. Người ta càng lớn tuổi thì người ta càng nhớ về tuổi nhỏ. Nhiều bài thơ Tết của tôi đều khởi từ những kỷ niệm quê mà thành. Đây là một lần nhớ Tết quê của tôi:

NHỚ TẾT

Tết nơi thành thị
lặng người nhớ quê
tôi thành trẻ nhỏ
thung thăng đường về
tay cầm gà đất
thổi kèn tò te
tôi thành ngọn lửa
nấu bánh giao thừa
tôi thành áo mới
rạng ngày đem khoe
tôi thành mứt ngọt
chia cho bạn bè
đồng tiền mừng tuổi
lợn đất no tròn
trống trân trống bỏi
đường thôn khua giòn
tôi thành đám rước
dọc đường xuân non…

Từ khi mẹ tôi không còn nữa, tôi về quê ăn Tết, đông vui thế nhưng vẫn thấy trống trải vô cùng. Nhìn trong nhà, ngoài ngõ không thấy đâu bóng mẹ.

TẾT NÀY NHỚ MẸ

Đã hai Tết
Con về nhà
Vắng Mẹ
Cây quanh vườn mồ côi Mẹ hai năm
Màu xanh lá buồn chi ngơ ngác thế?
Lòng bồi hồi ra ngõ ngóng xa xăm.

Như thuở nhỏ đường làng người đi chợ
Những đứa con thắc thỏm ngóng mẹ về
Con tóc bạc đi theo bầy trẻ nhỏ
Mẹ đâu còn để chờ bánh đa kê.

Mẹ đâu còn để đánh thức giao thừa
Con ngái ngủ giật mình thấy Mẹ về rất tỏ
Thắp nén nhang dâng bàn thờ Tiên Tổ
Bên hình Cha, Mẹ nở nụ cười hiền.

Con thấy Mẹ lom khom vào bếp, ra vườn
Mẹ múc nước giếng nhà trong vắt
Mẹ cho lợn ăn. Mẹ xới thêm luống đất
Mẹ trồng rau. Mẹ hát điệu xa vời…

Rồi Mẹ tiễn con đi về phía cuối trời
Chiếc gậy chống đã vẹt mòn năm tháng
Con ngoảnh lại chốn quê nhà xanh thẳm
Mẹ cười hiền, chống gậy đứng nhìn theo…

4.Ông có thể nói một câu để trả lời câu hỏi “Tết với ông là gì?”được không ạ?

NGUYỄN TRỌNG TẠO:  Sinh thời, cậu (bố) tôi nói: Nếu có CNCS thì 3 ngày Tết chính là CNCS. Tôi hiểu là no đủ, vui vẻ, thân thiện. Nhưng làm sao có được 365 ngày Tết mỗi năm? Nghĩa là, CNCS cũng chỉ là một giấc mơ. Còn đối với tôi hôm nay, Tết là niềm hoài nhớ về quá vãng tâm linh của dân tộc mình.

Thiên Nam thực hiện

About these ads

4 phản hồi

  1. ” NGUYỄN TRỌNG TẠO: Sinh thời, cậu (bố) tôi nói: Nếu có CNCS thì 3 ngày Tết chính là CNCS. Tôi hiểu là no đủ, vui vẻ, thân thiện. Nhưng làm sao có được 365 ngày Tết mỗi năm? Nghĩa là, CNCS cũng chỉ là một giấc mơ. Còn đối với tôi hôm nay, Tết là niềm hoài nhớ về quá vãng tâm linh của dân tộc mình.” .
    Quá đúng ! Quá hay ! Làm gì có cái xã hội hoang tưởng; ” làm theo năng lực và phân phối theo nhu cầu ” ? Thử hỏi: ” Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng, gian khổ biết giành phần ai …?????”

  2. Đúng thôi. Đăng bài này xong cái ghế TBT lung lay!

  3. Đúng. Tết là thời gian để hoài niệm về quá vãng tâm linh.
    Tôi nay đã cao tuổi, mỗi độ Tết đến tôi lại bàng hoàng nhớ PHÁO. Nó là một yếu tố bất biến cấu thành nội dung Tết cổ truyền của người Việt ta:
    Thịt mỡ, dưa hành, câu đối đỏ
    Cây nêu, tràng pháo, bánh chưng xanh.
    Từ ngày bị cấm pháo, Tết như Tết của ai khác.
    Các bác ở thành phố lớn còn được ưu ái cho xem và nghe nổ pháo hoa. Như ở Đà Nẵng, chả Tết chả lễ lạt gì cũng mời cả nước ngoài vào nổ cho vui!
    Còn chúng em ở nhà quê, nơi làm ra hạt gạo, cân thịt ăn Tết thì chả có gì. Ăn xong giao thừa, xoa chân đi…ngủ. Buồn quá. Mà còn tủi thân nữa. Cùng là dân trong một nước mà chúng em bị thiệt thòi chuyện PHÁO. Chưa nói nhiều chuyện khác.
    Mong Nhà nước cho sản xuất pháo tép bán cho con trẻ chơi vui ba ngày Tết.
    Ông Tố Hữu lúc còn sống ví pháo nổ đêm giao thừa như tiếng cụ Hồ vỗ tay đón Xuân sang cơ mà. Đây này:
    Bác ơi, Tết đến, Giao thửa đó
    Vẫn đón nghe4 thơ Bác mỗi lần
    Hớn hở đàn em vui pháo nổ
    Tưởng nghìn tay bác vỗ sang xuân.
    (Tố Hữu – Theo chân Bác)
    Ước gì Tết con ngựa sang năm Nhà nước cho nổ pháo tép từ chiều 30 đến sáng mùng Một!

  4. Có lẽ nước mình “giầu quá” cho nên mới có 2 lần Tết bắn pháo? Giá như chỉ bắn pháo 1 lần Tết chung vui cùng với nhân loại, thì sẽ tiết kiệm được bao nhiêu là tiền cho công trình phúc lợi! Còn ngày Tết cổ truyền thì trọng về lễ hội dân gian, về hoài niệm tâm linh? Pháo tết cũng hay, nhưng nghĩ đến tai nạn thảm thương ngày tết vì pháo thì qúa buồn thương, như ngày tết vừa qua, ở Hải Dương tự do đốt pháo mấy người gặp nạn vì pháo. không biết do pháo rởm hay pháo lậu từ “nước lạ”? Thương thay!

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

Theo dõi

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 4 299 other followers